Marka Tescil

Marka Nedir?

Fikri mülkiyet hukuku açısından marka; bir işletmenin mal veya hizmetlerini başka bir işletmenin mal veya hizmetlerinden ayırt etmeyi sağlayan, kişi adları dahil sözcükler, şekiller, harfler ve sayılar gibi baskı yoluyla yayınlanıp çoğaltılabilen her türlü işaretleri kapsar.

Marka; tüketicilerin belirli bir sembol, ürün, hizmet veya organizasyon hakkında düşündüklerinde hatırladıkları duyguları, imajları ve özellikleri ifade eden tutarlı bir bütündür. Ürün ve hizmetlerin ticari başarısı yalnızca kaliteye değil, kullanılan markanın değerine de bağlıdır.

Markanın İşlevleri

• Malın menşeini gösterme
• Ürünü rakiplerden ayırt etme
• Malın kalitesini garanti etme
• Reklam ve tanıtım aracı olma
• Alıcıyı çekme ve itibar oluşturma
• Tüketici alışkanlığı ve kolaylık sağlama

Marka Tescilinin Faydaları

• Tescil edilmemiş bir marka hukuken size ait değildir.
• Müşteriler için marka, o ürünü seçme sebebidir.
• ISO 9001, TSE, TSEK, imalat belgesi, ihracat işlemleri gibi başvurularda ve birçok özel veya resmi kurumun ihalelerine katılırken marka tescil belgesi zorunlu tutulmaktadır.
• Tescilli bir marka hukuken başkasına devredilebilir, miras yoluyla intikal ettirilebilir, haczedilebilir, lisans konusu olabilir, rehin ve teminat olarak gösterilebilir.
• Markanızın başkaları tarafından taklit edilmesini önlemek ancak tescille mümkündür.
• Tecavüz durumunda taklit mal üretenlere karşı hukuki ve cezai yollara başvurma imkânı sağlar.
• Marka için yapılan en etkili ve en ucuz yatırım tescildir.

Marka Başvuru ve Tescil Süreci

Marka tescil başvurusu yapıldığı andan itibaren ortalama tescil süresi 8–10 aydır. Bu süre başvuru, Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) incelemesi, yayın ve tescil aşamalarından oluşur.

• Müracaat (1 gün)
• Şekilsel inceleme (1–2 ay)
• Hukuksal inceleme (3–4 ay)
• İlan dönemi (2 ay)
• Belge aşaması (2 ay)

Marka Koruma Süresi

Tescil edilen markalar 10 yıl süreyle korunur. Markalar 10 yılda bir yenilenerek koruma süresi süresiz olarak uzatılabilir.

Uluslararası Marka Tescili

Markalar yalnızca tescil edildikleri ülkede koruma altındadır. Uluslararası ticari faaliyette bulunan firmaların, ihracat yaptıkları ülkelerde de marka tescili yaptırmaları gerekmektedir; aksi takdirde mallarına el konulması veya para cezası gibi hukuki sonuçlarla karşılaşabilirler.

En yaygın uluslararası tescil sistemi, Madrid Protokolü aracılığıyla yapılan başvurulardır. Türkiye 1999 yılından itibaren bu protokole taraftır; kendi ülkesinde marka tescili yaptıran veya başvuruda bulunan firmalar, bu başvuruya dayalı olarak uluslararası tescil başvurusunda bulunabilir.

Bir diğer seçenek, tek işlemle tüm Avrupa Birliği ülkelerinde geçerlilik kazandıran Avrupa Birliği Topluluk Markası Sistemidir. Türkiye, Paris Sözleşmesi ve Dünya Ticaret Örgütü üyesi olduğundan Türk vatandaşları bu sistemden yararlanabilmektedir.

İtiraz ve Görüş Bildirme

Yayınlanan Başvurulara İtiraz

TÜRKPATENT'in her ay resmi marka bülteninde yayınlanan marka başvurularına, marka sahipleri daha önce tescilli markalarına benzerlik, eskiye dayalı kullanım ve benzeri hakları gerekçesiyle itiraz edebilir.

Ret Kararlarına İtiraz

TÜRKPATENT tarafından hukuki inceleme sonucu verilen ret veya kısmi ret kararlarına karşı kararın tebliğinden itibaren 2 ay içinde, haklı bir gerekçe göstermek kaydıyla itiraz yapılabilir.

Görüş Bildirme

Resmi marka bülteninde yayınlanan markalara itiraz edilmesi ve TÜRKPATENT'in görüş bildirme istemesi durumunda başvuru ile ilgili görüş bildirilmesi gerekmektedir.

Coğrafi İşaret

Coğrafi işaret; belirgin bir niteliği, ünü veya diğer özellikleri itibarıyla kökenin bulunduğu bir yöre, alan, bölge veya ülke ile özdeşleşmiş ürünleri gösteren işaretlerdir. Türk lokumu, Afyon kaymağı, Çorum leblebisi, Malatya kayısısı ve Hereke halısı bunların bilinen örnekleridir.

Coğrafi İşaret Türleri

• Menşe adı: Ürünün tüm nitelikleri coğrafi sınırları belirlenmiş yöreye özgü doğal ve beşeri unsurlardan kaynaklanıyorsa ve üretimin tamamı bu yörede gerçekleşiyorsa kullanılır.
• Mahreç işareti: Ürünün belirgin niteliği veya ünü ilgili yöreyle özdeşleşmişse ve üretim süreçlerinin en az biri o yörede yapılıyorsa kullanılır.

Coğrafi İşaret Tescilinin Faydaları

• Coğrafi kaynak gösteren ürün adlarının koruma altına alınmasını sağlar.
• Yöredeki üreticilerin tescilin sağladığı korumadan öncelikli yararlanmasını güvence altına alır.
• Ürün kalitesinin korunmasına ve tüketici tercihleri için güvenilir bir rehber oluşturulmasına katkı sağlar.